Şirketin yaşını saymak aklıma pek gelmiyor. İşin içindeyken yıllar sayıya dönüşmüyor, sayfalar değişiyor, yeni bir fikrin peşine düşülüyor, bir sonraki işe yetişmeye çalışırken zaman akıp gidiyor. Geçen gün oturup saydım, otuz dört çıktı.
34 yıl önce, 1992'de, bir avuç insanla bir CD'nin içine dergi koymaya çalışıyorduk. Bugün anlatınca kimse inanmıyor.
Adı CD-Rom Data'ydı. Türkiye'nin ilk kağıtsız dergisi, ilk dijital yayını. 10 yıl boyunca çıkardık. Medya devleri satın almak için geldi, reddettik, gençliğin ateşiyle hepsine kafa tuttuk. Karşımıza rakip çıkardılar, başaramadılar, bir süre sonra peşimizi bıraktılar.
Aynı yıllarda Türkiye'nin ilk PC oyunu Galata'yı ürettik, ödüllere doyamadık, ilk etkileşimli eğitim CD'si "Office 97 Öğreniyorum"u yayımladık. Satamadık. Korsan tezgâhları bizden hızlıydı, gezdik, konuştuk, ikna etmeye çalıştık, yenildik, oyun sektörünün bugünkü durumu ortada ama bazen fazla ilk, yeni ve hızlı olmak yanlış olabiliyormuş. Yine de vazgeçmedik, yolu değiştirdik. Gazete bayilerine girdik, ilaç firmalarına promosyon verdik, doktorlara ulaştık. Yılda 2 milyondan fazla eğitim CD'si sattık.
Sonra ihracata açıldık. İlk satışın tahsilatını sorunsuz yaptık, ikincide acele ettik, üçüncü üründe hevesimize kapıldık ve paramızı alamadık. Almanya işinden elimizde kalan tek şey bir cümleydi: Vazgeçmek yok, ama temkin şart. İnternet hızlanıp ucuzlayınca CD ve DVD devri kapandı. Bir şirketin en zor kararı, kendi icat ettiği işi kendi eliyle kapatmaktır. Biz onu yaptık, 10 yıl çıkardığımız dergiyi bitirdik.
Yayıncılığı bıraktık, eğitim CD'lerinde yaptığımız işi internete taşıdık ve kurumsal e-öğrenmeye odaklandık. Daha önce hiç rekabetçi olmamıştık, hep yaratıcı, niş ve tek kalmaya alışmıştık; o pazarda ise hâkim bir oyuncu vardı ve zorlu bir rekabete girdik, karalamalarla içerik paketlerimizin çalışmasına konulan engellerle mücadele ettik, sonra mecburen LMS'ci olduk, oysa sadece içerik üreten kreatif bir eğitim ajansıydık. İçeriği reklam ajansı gibi kurduk, kreatif, oyunlu, eğlenceli hale getirdik. Bir numara olduk, yüz yirmi çalışana ulaştık. Susuzluk ve Stres sunumlarımız milyonlara ulaştı, Capital ve Ekonomist'in Anadolu Markaları listesinde hizmet kategorisinde 3. olduk.
Fırtına tam o büyüklükte geldi.
Büyüdük ama kâr edemez hale gelmiştik. Derken şirketin içinden bir ekip çıktı, müşterileri ve işleri alıp gitti. İhanetle o gün tanıştık. Proje kaybettik, müşteri kaybettik, itibarımızdan da bir parça gitti. Finansal olarak güçlü olduğumuz için darbeyi atlattık, ama bedava olmadı tabii.
Küçüldük. Yüz yirmi kişiden kırka indik, Teknopark'ta az ve öz insanla değer katan iş yapmanın yolunu aradık. Küçülmenin tasarruf getirdiğini sanmayın, ciddi bir maliyeti var, onu da yaşayarak öğrendik. Verimsiz çalışandan ve verimsiz müşteriden ayrılmak boşanmaya benziyor. Rakipler durumu fırsat bildi, karalama kampanyaları yaptı.
O bahar temizliği bittiğinde yeni bir cümleyle çıktık: Azıcık aşımız ama kaygısız başımız olsun. Bugün dönüp bakınca, şirketi büyüten kararlardan çok bu cümlenin bizi ayakta tuttuğunu görüyorum.
O yıllardan iki ders kaldı. Birincisi, iş yerinde fazla sevgi iyi bir şey değil. İkincisi, düşebilirsin, ama her defasında kalkmayı başaracaksın.
2020'de pandeminin ilk haftasında müşterilerimiz tek bir soruyla aradı: Yarın bin beş yüz çalışanımıza nasıl eğitim vereceğiz? O soruya hazırdık, çünkü online eğitim altyapımız o gün yirmi yaşındaydı. Hayatımızda 20 yıl önce verdiğimiz kararın faizini topluyorduk.
Pandemi geçtiğinde asıl rahatsız eden şey ortaya çıktı. Eğitim atadık, raporladık, içerik birikti, ama sahada somut bir değişim göremedik. Çünkü ölçtüğümüz şey öğrenme değil, faaliyetti. Bunu kabul etmek, kendi işimizin bir kısmını çürütmek demekti; kolay olmadı. Denklemi tersine çevirdik ve strateji, niyet, davranış, metrik sırasına geçtik. LearnOps böyle doğdu.
Bu yıl platformu alttan üste yeniden kurduk. 34 yılın sonunda elimizde 300'den fazla kurumsal akademi, 2,5 milyonu aşan kullanıcı ve %95 sözleşme yenileme oranı var. Daha önemlisi, hâlâ aynı masada aynı işi konuşuyoruz.
Kendi eğitim yapısını kurmaya çalışan birine 34 yılı tek cümleye indirip söyleyebileceğim şey şu: Hangi teknolojiyi aldığın değil, hangi soruyu sorduğun kalıyor. Disket gitti, CD gitti, flash gitti, bugünün arayüzü de gidecek. "Bu insan yarın işini daha iyi yapacak mı" sorusu duruyor.
Bizimle bu yolda yürüyen herkese, bir CD'nin içine dergi koyarız diye inanan o ilk ekibe ve bugün aynı tutkuyla çalışan arkadaşlarıma ve bize inanan müşterilerime teşekkür ederim.
Otuz beşinci yıl hayırlı olsun.